Polska energetyka na rozdrożu: kluczowe zmiany prawne dla rozwoju OZE

Potężne inwestycje w zieloną energię

W najbliższych latach polski sektor energetyczny czeka fala inwestycji w OZE.

• Grupa Orlen planuje przeznaczyć na projekty energetyczne od 8 do 15 miliardów złotych rocznie do 2035 roku, z dużym naciskiem na odnawialne źródła energii.
• Tauron zamierza zainwestować 30 miliardów złotych w zieloną energię do 2035 roku.
• Enea przewiduje nakłady rzędu 36 miliardów złotych na rozwój OZE w tym samym okresie.

Celem tych działań jest zwiększenie mocy wytwórczych OZE do 22 GW, podczas gdy obecnie ich łączna moc wynosi niespełna 3 GW. To radykalna transformacja, która może zmienić oblicze polskiej energetyki.

Przeszkody prawne spowalniają rozwój

Eksperci Baker McKenzie wskazują, że bez odpowiednich zmian w prawie, realizacja tych planów może być utrudniona. Kluczowe jest m.in.:

• Reforma ustawy odległościowej, która umożliwi rozwój lądowych farm wiatrowych.
• Wdrożenie dyrektywy RED III, przyspieszającej procedury uzyskiwania pozwoleń na inwestycje w OZE.
• Uzgodnienie Krajowego Planu w dziedzinie Energii i Klimatu z Komisją Europejską, który wyznaczy jasne kierunki transformacji sektora.
• Zmiany w regulacjach dotyczących przyłączeń do sieci, umożliwiające lepsze wykorzystanie potencjału magazynowania energii.

- Najwięksi gracze na polskim rynku energii przedstawili bardzo ambitne plany dążenia do neutralności klimatycznej, co w dłuższej perspektywie spowoduje całkowitą transformację polskiego sektora – mówi Agnieszka Skorupińska, partnerka w Baker McKenzie. – Ich sukces zależy jednak od sprawnych działań legislacyjnych, które ułatwią realizację projektów.

Różne strategie, wspólny cel

Każda z firm ma własną ścieżkę dojścia do neutralności klimatycznej:

• Orlen stawia na lądowe i morskie farmy wiatrowe, fotowoltaikę, małe reaktory jądrowe (SMR) oraz rozwój biometanu i wodoru. Do 2035 roku zamierza zredukować emisję o 55% i zakończyć produkcję energii z węgla.
• Tauron planuje odejść od węgla do produkcji ciepła do 2030 roku i osiągnąć neutralność klimatyczną do 2040 roku.
• Enea chce do 2035 roku ograniczyć udział węgla w swoim miksie energetycznym z 89% do 18%.

Jednak szczególnie Tauron napotyka bariery prawne – brak nowelizacji ustawy odległościowej uniemożliwia rozwój nowych farm wiatrowych na lądzie, co znacząco wpływa na jego strategię.

Wpływ na gospodarkę i sektor morski

Rozwój OZE na tak dużą skalę oznacza nie tylko zmiany w energetyce, ale również ogromne korzyści dla całej gospodarki. Inwestycje na poziomie dziesiątek miliardów złotych rocznie przełożą się na większe zapotrzebowanie na usługi podwykonawcze, zwłaszcza w sektorach budowlanym i przemysłowym.

- Podmioty obsługujące procesy inwestycyjne na rynku energii jako dostawcy i wykonawcy powinny szczególnie śledzić rozwój sytuacji. Najbliższe 10 lat może stać się okresem intensywnego wzrostu dla całej branży – dodaje Agnieszka Skorupińska.

Dla regionów nadmorskich szczególnie istotny będzie rozwój offshore wind, który stanie się kluczowym filarem polskiej transformacji energetycznej. W związku z tym istotne jest nie tylko przyspieszenie legislacyjne, ale również inwestycje w porty i infrastrukturę, które umożliwią realizację morskich farm wiatrowych.

Najwięksi gracze na rynku energetycznym mają ambitne plany, jednak ich powodzenie w dużej mierze zależy od wsparcia legislacyjnego. Szybsze prace nad reformą prawa mogą przyspieszyć transformację energetyczną Polski, zapewniając jednocześnie impuls rozwojowy dla gospodarki. Szczególnie regiony nadmorskie, dzięki inwestycjom w offshore wind, mogą skorzystać na dynamicznym rozwoju sektora OZE, stając się kluczowym ogniwem polskiej transformacji energetycznej.