Pierwszy znany kontrakt na wyposażenie polskich A26. Napędy dla okrętów programu Orka dostarczy Jeumont Electric

Trzy kompletne napędy o niskiej sygnaturze

Jeumont Electric ogłosił kontrakt 16 października. Firma dostarczy główne elektryczne układy napędowe dla trzech okrętów, zaprojektowane tak, by zapewnić wysoką niezawodność i niski poziom hałasu maszynowego, co bezpośrednio przekłada się na skrytość działania okrętu podwodnego. Ani wartości umowy, ani terminu dostaw nie podano.

- Kontynuacja naszego partnerstwa z Saabem w ramach suwerennego programu o skali Orki pokazuje wartość naszych rozwiązań technologicznych - podaje Jeumont Electric.

W okręcie podwodnym z napędem spalinowo-elektrycznym silnik elektryczny jest jedynym źródłem napędu pod wodą. Zasilają go baterie ładowane przez generatory diesla na powierzchni lub na chrapach, a w A26 dodatkowo cichy układ Stirlinga, niezależny od powietrza atmosferycznego (AIP), który pozwala pozostawać w zanurzeniu przez wiele dni. Od parametrów silnika głównego zależą więc prędkość, zasięg i to, jak trudno okręt wykryć sonarem.

Ten sam napęd co w szwedzkich Blekinge

Jeumont Electric współpracuje z Saabem przy budowie okrętów A26 typu Blekinge dla szwedzkiej marynarki wojennej, do których również dostarcza elektryczne układy napędowe. Oznacza to, że polskie A26 PL otrzymają rozwiązanie sprawdzone już na jednostkach szwedzkich, a nie konstrukcję rozwijaną od nowa. Dla marynarki, która buduje zdolności podwodne niemal od zera, wspólna baza techniczna ze Szwecją ułatwi szkolenie, logistykę i późniejsze remonty.

Francuski producent specjalizuje się w synchronicznych maszynach elektrycznych z magnesami trwałymi, przeznaczonych dla okrętów podwodnych, fregat i jednostek, w których liczą się zwarta budowa i cicha praca. Jego oferta obejmuje wytwarzanie energii na pokładzie, jej rozdział, główne układy napędowe i silniki pomocnicze.

Od Collinsów do Barracudy: 30 lat w okrętach podwodnych

Związki Jeumont Electric ze szwedzkim okrętownictwem sięgają lat 90. Zaprojektowane przez Kockums australijskie okręty typu Collins, z których pierwszy wszedł do służby w 1996 roku, dostały silnik główny Jeumont o mocy 5,4 MW, napędzający pojedynczy wał. Firma do dziś dostarcza flocie Collins główne układy napędowe i wytwarzania energii, a australijska spółka ASC zawarła z nią długoterminową umowę o współpracy przy utrzymaniu tych jednostek.

Lista referencji nie kończy się na Szwecji i Australii. W latach 2008-2012 Jeumont dostarczył główne i pomocnicze generatory dla francuskich atomowych okrętów podwodnych typu Barracuda, a jego silniki elektryczne pracują we włoskich fregatach FREMM z napędem CODLAG. Firma ma też dostarczyć zintegrowane systemy na przyszły francuski lotniskowiec nowej generacji PA-NG. Przy anulowanym w 2021 roku australijskim programie Attack to właśnie Jeumont miał zaprojektować główny napęd elektryczny.

Francuski dostawca w rękach Naval Group

Historia zakładów w Jeumont na północy Francji sięga 1898 roku. Od niedawna firma należy do Framatome i Naval Group, dwóch francuskich grup, dla których od lat jest strategicznym dostawcą. Naval Group jest jednocześnie bezpośrednim konkurentem Saaba na światowym rynku okrętów podwodnych, co pokazuje, jak gęsta jest sieć powiązań w europejskim przemyśle okrętowym: ten sam producent silników obsługuje rywalizujące ze sobą stocznie.

Warto przy tym obserwować kondycję dostawcy. Według serwisu Defence Finance Monitor, który analizuje finanse firm zbrojeniowych, Jeumont Electric miał w 2025 roku 103,7 mln euro przychodów, 18,1 mln euro straty netto i ujemny kapitał własny. Serwis zwraca uwagę, że napędy okrętów podwodnych trzeba nie tylko dostarczyć, ale wspierać przez dekady eksploatacji, i stawia pytanie, w jakim stopniu ciągłość tego wsparcia zapewniają właściciele firmy. Dla polskiego zamawiającego oznacza to tyle, że zapisy o wsparciu eksploatacji w kontrakcie z Saabem będą miały znaczenie przez cały okres służby okrętów.

Orka: trzy okręty, pakiet uzbrojenia i szkolenie załóg

29 czerwca 2026 roku Agencja Uzbrojenia podpisała z Saabem umowę na dostawę trzech okrętów podwodnych typu A26 dla Marynarki Wojennej RP, o wartości około 47 mld koron szwedzkich. Zamówienie obejmuje także pakiet uzbrojenia, szkolenie załóg oraz wsparcie eksploatacji. Program Orka od lat był jednym z najważniejszych i najdłużej oczekiwanych przedsięwzięć modernizacyjnych polskiej floty, a jego rozstrzygnięcie otworzyło drogę do odbudowy zdolności podwodnych po wycofaniu okrętów typu Kobben.

Kontrakt na napędy pokazuje, że program wszedł w fazę wykonawczą: Saab kompletuje łańcuch dostaw dla polskich jednostek. Kolejne umowy na kluczowe systemy, od baterii i układów Stirlinga po sonary i systemy walki, będą dobrym miernikiem postępu prac. Będą też wskazówką, w jakim stopniu w wyposażeniu polskich A26 wezmą udział firmy z Polski.