Coraz mniej kolorów w oceanach. Dramatyczny raport o rafach koralowych

Korale są bardzo wrażliwe na wzrost temperatury wody, ta zaś ze względu na globalne ocieplenie pozostaje od 2023 r. rekordowo wysoka. Z tego powodu, jak również na skutek zakwaszenia mórz wywołanego produkowanymi przez człowieka gazami cieplarnianymi, od dwóch lat trwa na Atlantyku, Pacyfiku i Oceanie Indyjskim globalne zjawisko blaknięcia, już czwarte od 1998 r.

- Od 1 stycznia 2023 r. do 20 kwietnia 2025 r. stres termiczny wywołujący blaknięcie objął 83,7 proc. raf na planecie – podkreśliła NOAA.

Obumieranie korali, przejawiające się ich blaknięciem, jest wywołane wzrostem temperatury wody, który powoduje wydalenie zooksantelli – glonów żyjących w symbiozie w koralami i dostarczających im składniki odżywcze oraz nadających żywą barwę. Jeśli wysokie temperatury będą się utrzymywać, korale mogą całkowicie umrzeć.

W razie trwałego spadku temperatury wody lub osłabnięcia innych czynników takich jak zanieczyszczenie czy przełowienie korale potrafią się odrodzić. Temperatury utrzymujące się w niektórych regionach są jednak na tyle wysokie, że mogą „spowodować wymarcie niektórych gatunków lub niemal całej rafy” – ostrzegła NOAA.

Około miliarda osób na świecie żyje w odległości mniejszej niż 100 km od raf i czerpie korzyści bezpośrednie lub pośrednie z ich istnienia. Dzięki nim mogą się utrzymać miliony rybaków i przyciągają one licznych turystów, ale także chronią wybrzeże przed skutkami nawałnic.

Jeśli spełnią się przewidywania naukowców i temperatura na Ziemi wzrośnie do początku lat 30. XXI wieku o 1,5 stopnia C w porównaniu z erą przedprzemysłową, to może wymrzeć 70-90 proc. korali. Na razie jednak kraje świata zobowiązały się do tak nieznacznych redukcji emisji dwutlenku węgla, że do końca wieku klimat może się ocieplić o 3,1 stopnia – wynika z obliczeń ONZ.

- Związek między emisjami spowodowanymi paliwami kopalnymi a śmiercią korali jest bezpośredni i niezaprzeczalny – podkreślił Alex Sen Gupta z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii.

Rok 2024 był najcieplejszym w historii zarówno na lądzie, jak i na powierzchni oceanów, a tempo ocieplania się oceanów wzrosło od 2005 r. niemal dwukrotnie, co wynika stąd, że oceany absorbowały od 1970 roku „z systemu klimatycznego ponad 90 proc. nadmiernego ciepła”, powstałego na skutek emisji gazów cieplarnianych – uważają klimatolodzy.