Szarytki morskie, czyli szczeniaki Bałtyku. Dawka wiedzy z głębin z Akwarium Gdyńskiego
Wśród fal Bałtyku co roku rozgrywa się jeden z najbardziej niezwykłych spektakli natury. To czas narodzin szarytek morskich - największych fok żyjących w naszym regionie. Jak przypomina cykl "Dawka wiedzy z głębin" prowadzony przez Akwarium Gdyńskie, młode szarytki od pierwszych chwil życia przyciągają uwagę swoim wyglądem - puszyste, jasne i nieporadnie poruszające się na lądzie, szybko zyskały miano "szczeniaków Bałtyku". Za tym uroczym obrazem kryje się jednak niezwykle intensywny i wymagający start w życie.
W skrócie
Szarytki morskie, największe foki Bałtyku, rodzą się najczęściej na przełomie lutego i marca, a samice wydają na świat jedno młode. Mleko szarytek zawiera nawet do 60 procent tłuszczu, dzięki czemu szczenięta w kilka tygodni podwajają, a nawet potrajają masę ciała. Dorosłe szarytki nurkują na głębokość ponad 100 metrów i wstrzymują oddech nawet do około 20 minut dzięki wysokiemu poziomowi mioglobiny w mięśniach. Cykl Dawka wiedzy z głębin Akwarium Gdyńskiego przypomina, że populacja wraca po latach polowań, ale nadal zagrażają jej sieci rybackie i zanieczyszczenia.
Narodziny w rytmie zimy i wczesnej wiosny
Szarytki morskie przychodzą na świat najczęściej na przełomie lutego i marca, kiedy Bałtyk wciąż bywa surowy i nieprzewidywalny. Samice wybierają spokojne, odosobnione miejsca na brzegach i wyspach, gdzie rodzą jedno młode.
Już od pierwszych dni życia szczenięta są całkowicie zależne od matki. Nie potrafią jeszcze dobrze pływać ani samodzielnie zdobywać pożywienia, dlatego kluczowe znaczenie ma mleko - niezwykle kaloryczne, zawierające nawet do 60% tłuszczu. To jeden z najbardziej energetycznych pokarmów w całym świecie ssaków.
Dzięki temu młode w bardzo krótkim czasie potrafią podwoić, a nawet potroić masę ciała.
Wyścig z czasem: krótki okres nauki
Etap karmienia trwa jednak zaledwie kilka tygodni. Po nim następuje okres postu i stopniowego odłączenia od matki. To moment przejściowy, w którym młode pozostają same i przygotowują się do najważniejszego kroku, czyli wejścia do morza.
Właśnie wtedy zaczyna się prawdziwa szkoła życia. Szarytki muszą błyskawicznie nauczyć się:
- nurkowania,
- samodzielnego zdobywania pokarmu,
- orientacji w środowisku pełnym drapieżników i trudnych warunków.
Od ich adaptacji zależy przetrwanie w pierwszych miesiącach niezależności.
Bałtycki specjalista od nurkowania
Szarytka morska to zwierzę doskonale przystosowane do życia w wodzie. Choć na lądzie porusza się nieco niezdarnie, w morzu staje się sprawnym i skutecznym łowcą.
Potrafi:
- zanurzać się na głębokość ponad 100 metrów,
- wstrzymywać oddech nawet do około 20 minut,
- efektywnie gospodarować tlenem w organizmie.
Kluczową rolę odgrywa tu wysoki poziom mioglobiny w mięśniach, który działa jak biologiczny magazyn tlenu, pozwalając wydłużać czas pod wodą.
Życie dorosłych fok i rytm Bałtyku
Po okresie rozrodu dorosłe szarytki opuszczają miejsca lęgowe i wracają na otwarte morze. Tam spędzają większość roku, żerując i gromadząc energię na kolejny sezon.
Ich życie jest silnie związane z rytmem Bałtyku tj. zmianami temperatur, dostępnością ryb i warunkami lodowymi. To gatunek, który świetnie przystosował się do trudnego środowiska półzamkniętego morza.
Gatunek, który wraca do Bałtyku
Jeszcze kilkadziesiąt lat temu populacja szarytek w Bałtyku była mocno zagrożona. Intensywne polowania i zanieczyszczenia środowiska doprowadziły do dramatycznych spadków liczebności.
Dzięki ochronie gatunkowej i poprawie jakości wód, szarytki stopniowo wracają. Wciąż jednak mierzą się z wyzwaniami:
- zaplątywaniem się w sieci rybackie,
- zanieczyszczeniami chemicznymi,
- ograniczonymi miejscami rozrodu.
Bałtyk widziany z perspektywy morskiego "szczeniaka"
Historia szarytek morskich to opowieść o jednym z najbardziej wymagających startów w świecie przyrody. Od kilku kilogramów słodkiego, futrzastego "szczeniaka", po sprawnego drapieżnika zdolnego do głębokich nurkowań. Każdy etap jest walką o przetrwanie.
Jak podkreśla cykl „Dawka wiedzy z głębin” Akwarium Gdyńskiego, Bałtyk nie jest spokojnym morzem z pocztówek. To dynamiczne środowisko, w którym życie, nawet to najbardziej urocze na początku, od pierwszych chwil podlega surowym zasadom natury.
Źródło: Gazeta Morska · Opracowanie: Kamil Kusier
Artykuły powiązane
Edukacja Zdrowie na pokładzie w Szkole Morskiej w Gdyni. Wykłady i badania przesiewowe dla przyszłych marynarzy
Edukacja Setna akcja Kropelki Energii w Gdańsku. Od 2012 roku zebrano ponad 4,1 tys. litrów krwi
Edukacja Od pryzmatu Newtona do czytnika mikropłytek. Wieczór Nauki w Charzykowach pokaże, jak światło opowiada o materii
Energetyka i offshore Offshore wchodzi do klas w Świnoujściu. ORLEN Neptun będzie uczyć logistyków i nawigatorów z ZSM
Edukacja Drony podwodne w AMW, Dar Młodzieży w Gdyni, hala sportowa w UG. Uczelnie wybrzeża rozpoczęły rok akademicki
Żeglarstwo i sporty wodne Spór o Dar Młodzieży trwa, a następcy wciąż nie ma. Drugi przetarg za 350 mln zł rozstrzygnie się 30 października

Komentarze (0)
Dyskusja jest moderowana przez redakcję: komentarz pojawia się po sprawdzeniu. Adres e-mail nie jest publikowany.
Nikt jeszcze nie skomentował tego tekstu.